Geliştirme aşaması: sitede şu an görünen puanlar, yorumlar ve gelişmeler örnek (demo) veridir. Yayına geçerken gerçek verilerle değiştirilecektir; metodoloji aynı kalır.
Kısaca
Her bölge için önce kategori puanları hesaplanır, sonra aşağıdaki ağırlıklarla Yaşam Puanı'na dönüştürülür. Yorumu az olan bölgelerde puan, bağlı olduğu üst bölgenin ortalamasına doğru çekilir; böylece tek bir yorum bir mahallenin puanını uç değere taşıyamaz.
Kategoriler ve ağırlıklar
| Kategori | Ağırlık | Girdiler |
|---|---|---|
| Güvenlik | %18 | Sakinlerin gündüz/gece güvenlik değerlendirmeleri (olay kayıtları puana katılmaz, ayrıca listelenir) |
| Ulaşım | %14 | Durak/istasyon yoğunluğu ve yürüme mesafesi, raylı sisteme uzaklık, sakin değerlendirmeleri |
| Günlük Olanaklar | %14 | Market, eczane, fırın, kafe ve hizmet noktalarına erişim (OpenStreetMap) |
| Eğitim | %10 | Okul ve kütüphane erişimi, sakin değerlendirmeleri |
| Sağlık | %10 | Hastane, sağlık ocağı ve eczane erişimi |
| Çevre | %10 | Park ve yeşil alan oranı, gürültü/temizlik değerlendirmeleri, çevre gelişmeleri |
| Altyapı | %10 | Elektrik/su kesinti sıklığı ve süresi, internet hız ölçümleri, yol ve aydınlatma sorunları |
| Sosyal Yaşam | %7 | Kültür, eğlence, spor ve sosyal mekân yoğunluğu, sakin değerlendirmeleri |
| Konut Maliyeti | %7 | Kira ve satış endeksleri (ilan verisi ortaklığıyla eklenecek; o zamana kadar puana katılmaz ve Yaşam Puanı diğer kategorilerin ağırlıklarıyla hesaplanır) |
Veri kaynakları
- Coğrafi temel: il, ilçe, mahalle sınırları ile cadde ve sokak çizgileri; 385 binden fazla olanak noktası (© OpenStreetMap katkıcıları, ODbL).
- Sakin değerlendirmeleri: e-postası doğrulanmış üyelerin 1-5 yıldızlı yorumları ve kategori puanları. Moderasyondan geçmeyen içerik puana katılmaz.
- Gelişmeler: resmi kurum duyuruları, elektrik/su kesinti bildirimleri, meteoroloji uyarıları ve doğrulanmış haber kaynakları.
- Ölçümler: İnternet hız testi sonuçları (anonim, konum yalnızca muhit düzeyinde).
Ayrıntılı liste için Veri Kaynakları sayfasına bakabilirsiniz.
Canlı veriler puana nasıl yansır?
Resmi kurumların açık verisi düzenli olarak alınır ve ilgili kategori puanına yansıtılır. Yansıtma her saat yeniden yapılır; temel puan saklanır, böylece aynı veri puanı tekrar tekrar kaydırmaz.
| Veri | Kategori | Nasıl |
|---|---|---|
| Elektrik ve su kesintileri (dağıtım şirketleri, su idareleri, İBB) | Altyapı | Son 180 gündeki kesinti süresi, bölgenin büyüklüğüne oranlanır ve aynı ildeki ilçelerle karşılaştırılır (en az kesinti 100, en çok 40). Altyapı puanının %60'ını oluşturur. İlde en az 30 kayıt yoksa uygulanmaz. |
| Hava Kalitesi İndeksi (İBB ve İzmir ölçüm istasyonları) | Çevre | En yakın istasyonun güncel indeksi (mahallede 6 km, ilçede 12 km içinde). Çevre puanının %30'unu oluşturur. |
| Belediye etkinlikleri (ilçe belediyelerinin duyuru akışları) | Sosyal Yaşam | Son 90 gündeki kültür, sanat ve spor etkinliği sayısı, akışı izlenen ilçeler arasında il içinde karşılaştırılır (%15). |
| Su arıza ihbarları (İSKİ, en son yıl) | Altyapı | İstanbul mahalleleri ilçe içinde karşılaştırılır; kesinti sinyaliyle ortalaması alınır. |
| Zirve saat trafik hızı (son 12 ay) | Ulaşım | İstanbul ilçeleri karşılaştırılır (en hızlı 100, en yavaş 40); Ulaşım puanının %20'si. |
| 15 yaş üstü okuma yazma bilmeyen oranı | Eğitim | İstanbul ilçeleri karşılaştırılır; Eğitim puanının %15'i. |
| Depremler (AFAD), deprem tehlikesi ve diri faylar (ESHM20, EFSM20), nöbetçi eczane, otopark doluluğu, kullanıcı kesinti bildirimleri | - | Bilgi olarak muhit sayfasında gösterilir, puana katılmaz. |
Hesaplama adımları
- Normalleştirme: her ölçüm Türkiye geneli dağılıma göre, aynı seviyedeki bölgeler arasında 0-100 aralığına yerleştirilir (yüzdelik sıralama). Mahalle, cadde ve sokakta en yakın olanağa uzaklık ve çevredeki olanak sayısı, il ve ilçede nüfusa oranla olanak sayısı (TÜİK nüfusu) ölçülür. Verisi olmayan kategori puana katılmaz; Yaşam Puanı kalan kategorilerin ağırlıklarıyla hesaplanır.
- Küçük örneklem düzeltmesi: sakin puanları, yorum sayısı 5'in altındaysa üst bölgenin ortalamasıyla harmanlanır (Bayes ortalaması).
- Zaman ağırlığı: son 12 aydaki yorum ve ölçümler daha ağır basar; 3 yıldan eski kayıtlar hesaplamaya katılmaz.
- Toplama: kategori puanları tablodaki ağırlıklarla Yaşam Puanı'na dönüştürülür; il ve ilçe puanı, alt bölgelerin nüfus ve yorum yoğunluğuyla ağırlıklı ortalamasıdır.
- Denetim: kısa sürede olağandışı puan hareketi (ör. aynı ağdan toplu yorum) işaretlenir ve moderatör onayına düşer.
Puan bantları
| Aralık | Anlamı |
|---|---|
| 80-100 | Çok iyi (yeşil) |
| 60-79 | İyi (sarı) |
| 40-59 | Orta (turuncu) |
| 0-39 | Zayıf / gelişmeye açık (kırmızı) |
Güncelleme sıklığı
Puanlar her gece yeniden hesaplanır. Gelişmeler ve yorumlar anında yayınlanır. Endeksler haftalık (pazartesi), aylık (ayın ilk günü) ve yıllık olarak dondurulur; geçmiş dönemler değiştirilmez ve CSV olarak indirilebilir.
Tarafsızlık ilkeleri
- Puanlar satın alınamaz; reklam veren veya iş ortağı hesapları puan hesaplamasını etkilemez.
- Sponsorlu içerik ve siyasi reklamlar her zaman etiketlidir; siyasi reklamlar herkese açık arşivde tutulur.
- Kurumlarla yalnızca anonim ve toplu istatistik paylaşılır (en az 50 kişilik gruplar); kişisel veri satılmaz.
- "En iyi" veya "en güvenli" gibi kesin hüküm bildiren ifadeler kullanılmaz; yalnızca ölçülen değer gösterilir.